KITİAD'ın Sitesine Hoş Geldiniz!

Serbest Ekonomik Bölgeler (SEB) - Yatirim Imkanlari

e-Posta Yazdır PDF


SERBEST EKONOMİK BÖLGELER (SEB) - YATIRIM İMKANLARI


Emil İsrailov 
SEZ Biskek Genel Muduru



"Bişkek" Serbest Ekonomi Bölge ve Kırgızistan SEB (Serbest Ekonomi Bölge) hakkındaki Kanunları birbirine benzemektedir. Bu kanunların en önemli özelliği kendi ülke topraklarına l üretimin yapılması için direkt yabancı yatırımlarda önde gelen ülkeler Türkiye, Güney Kore, Çin ve İran'dır. "Bişkek" SEB'de toplam 21 ülke şirketleri çalışmaktadır. Yatırımların genel hacmi 73 milyon ABD doları geçmektedir. SEB'in geliştirilmesi ilerlemeler ve düşüşler yaşanarak yapılmıştır. Son yıllarda yatırımlar ve üretim hacmi sürekli olarak artmaktadır.
"Bişkek" SEB'de ticari faaliyet yasaklanmamıştır. Genel olarak komşu ülkelere tekrardan ihracat (reexport) işlemleri gerçekleşmektedir. SEB şirketleri yerli piyasaya ürettiği ürünlerin %30'un satma hakkına sahiptirler.

"Bişkek" SEB'İ henüz ülke ekonomisine (GSMH) ciddi katkıda bulunmamaktadır. SEB'in ülke ekonomisindeki payı %2'yi teşkil etmektedir. 2003 yılında üretilen ürün hacmi 32 milyon ABD doların teşkil etmiştir.
Ancak "Bişkek" SEB ülke ekonomisinin "artış noktası" olarak kabul edilmektedir. "Bişkek" SEB sayesinde yeni teknolojiler ve yönetim metodları v.b. Kırgızistan geneline yayılmaktadır.
Kırgızistan Cumhuriyeti'nde yürürlülükte bulunan SEB hakkındaki kanun SEB çalışanlarını üretilen ürünlerin ihraç etmesi şartıyla tüm vergi türlerinden muaf tutmaktadır. SEB subjeleri ürünlerini yerli piyasaya satması durumunda (%10) harç vergisi (gümrük) ve (%20) KDV ile vergilendirilmektedir.

SEB çalışanları sadece ekonomi bölgesi içinde faaliyet gösterme hakkına sahiptirler. SEB işletmeleri kendi ürünlerini yerel (iç) piyasaya satmak istemesi durumunda kırgız şirketleri ile aynı şartlarda çalışan diğer şirketini Adalet Bakanlığı'nda kayıt etmelidirler. Yani Kırgızistan 
Cumhuriyeti Vergi Kanununa uygun olarak tüm ödemeleri devlet bütçesine yapacaklardır.

SEB işletmeleri şirketlerinde yabancı uzman ve işçileri istihdam etme hakkına sahiptirler. Fakat kural olarak sınırlı sayıda yabancı işçi istihdam edebilirler. Ortalama olarak bu rakam 2-3 kişidir. Çünkü yerli işçi ile yabancı işçilerin maaşları arasında büyük fark mevcuttur. "Bişkek" SEB'de işçilerin ortalama maaşları 50-300 ABD doları arasında değişmektedir. Maaş %10 vergi ile vergilendirmektedir. İşbu vergiyi şirket işçi maaşından keser ve devlet bütçesine tahsil eder.
Bunun haricinde her SEB işçisi sosyal sigorta fonuna kendi maaşının %8'in yatırmalıdır. Şirket her işçisi için maaşının %25'i tutarında sosyal sigorta fonuna tahsil etmektedir. Bunun dışında devlet bütçesine başka ödemeler yapılmamaktadır.

"Bişkek" SEB Müdürlüğü her şirket faaliyetine hususi yaklaşmakta ve olası sorunları çok hızlı olarak çözmektedir. "Bişkek" SEB'de bürokrasi işlemleri minimize edilmiştir. Bölge içindeki işletmelerin elektrik enerjisi, su, telefon, malvarlığının korunmasının temini bölge müdürlüğünün yükümlülüğü altındadır.
Türkiye potansiyel yatırımcılarına "Bişkek" SEB'de üretilen ürünlerin listesini ve teklif edilen projelerin listesini dikkatlerine sunuyoruz.

"Bişkek" SEB'de üretilen ürünlerin listesi:
1. Çay
2. PET şişe suyu
3. Uçak servis yemekleri
4. Çikolata
5. Un
6. Badem şekeri
7. Hızlı yapılan erişte
8. Bira
9. Çeşitli mobilya
10. Bilgisayar
11. PET hammaddeleri
12. Etiket ürünleri
13. Sabun, deterjan ürünleri
14. Bayan pantolonları 15.İş elbisesi
16. Üst triko elbisesi
17. Şort
18. Spor monlları
19. Plastik ve alüminyum kapı, pencere ve kapı eşiği
20. Vida şapkası
21. Vitrin türü soğutma cihazları
22. Foto çerçeveleri
23. Kabartma tozu
24. Kağıt ürünleri
25. Boya, vernik ürünleri
26. Sabun
27. Halı 28.Hahflex
29. Alüminyum külçeleri
30. Bakır anotlar 31.Polietilen borular
32. Cilalanmış granit levhalar 33.Porolon
34. Yontulmuş zümrüt
35. Llektirk sayaçları
36. Kerpiç blokları

"Biskek" SEB'de yapılması teklif edilen projeler:

1. Orta Asya bölgesi için deterjan üretimi. Bu bölgede •aşayan insan sayısı - 50 milyondan fazla. Bölgede leterjan fabrikası yoktur.

2. Tek kullanımlı tıbbi enjektörlerinin üretimi. Bölgede ırelimi yoktur.

3. Yerli hammaddeden domates salçasının üretimi. 1985 'ilında Kırgızistan 70 bin ton domates salçası ihraç tıniştir.

4. Yerli hammaddeden çini üretimi. Bölgede rakipler yoktur.

5. Halıflex üretimi tam teknoloji süreci. Bölgede lenzeri üretimi yoktur.

6. Elektrik lambalarının üretimi (sokak aydınlatması, lina içi aydınlatması). Bölgede rakipler yoktur.

7. Yerli hammaddeden hayvan ve kuşlar için yemlerin ırelimi. Bölgede rakip yoktur.

8. Yerli hammaddeden alçı (kuru sıva) üretimi. Bölgede akip yoktur.

9. Onduline üretimi. SEB kullanımı kendisini haklı ıkartmıştır. BDT ve bölgede üretimi yoktur.

10. Yerli hammaddeden kaşmir (keçi yünü) mamullerin ıretimi.

Yukarıda teklif edilen projeler Orta Asya ve Sibirya lölgelerine hedeflenmelidir.
Kırgızistan iç piyasasına SEB'de üretilen mamullerin •o30'unun satılmasına izin verilmiştir.
"Biskek" SEB'de benzeri projelerin başarılı uygulanma örnekleri vardır.!

 

 
 
Siz burdasınız: KIRGIZİSTAN’I TANIYALIM 2. Bölüm Serbest Ekonomik Bölgeler (seb) Yatırım İmkanları